Μπέρτολτ Μπρεχτ προς “Αγανακτισμένους”

19 Δεκεμβρίου 2012

Οικονομικά - Οικονομική Κρίση

Μπρεχτ Μπέρτολτ

“Οι φωνακλάδικες διαµαρτυρίες κατά των βαρβαρικών µέτρων µπορεί να ʽναι αποτελεσµατικές για λίγο καιρό, όσο δηλαδή οι ακροατές τους πιστεύουν πως στη δικιά τους χώρα δε θα ʽταν ποτέ δυνατό να παρθούν τέτοια µέτρα (…) Η βαρβαρότητα γίνεται ορατή απʼ τη στιγµή που το µονοπώλιο δε µπορεί πια να προστατευτεί παρά µονάχα µε την ανοιχτή βία”.

Όταν διατύπωνε την παραπάνω εκτίμηση ο Μπερτολτ Μπρεχτ το… 1935, μπορεί να “έβλεπε” τον πόλεμο να πλησιάζει αλλά ίσως δεν φανταζόταν ότι αυτές οι εκτιμήσεις του θα παρέμεναν τραγικά επίκαιρες μέχρι σήμερα. Θα μπορούσαν να αποτελούν προειδοποίηση προς το κίνημα των “αγανακτισμένων” του κόσμου μας (μεταξύ αυτών και της Ελλάδας) για τον τρόπο που αντιλαμβάνεται ένα μέρος του, την αντίσταση κατά των “βαρβαρικών μέτρων” που είναι εδώ παρόντα. Ο Μπρεχτ τονίζει ότι πρέπει να αναζητηθεί η αιτία της βαρβαρότητας που δεν είναι (με σημερινούς όρους) τα Μνημόνια, τα αντεργατικά μέτρα κτλ. Βάρβαρη είναι η ίδια η φύση του καπιταλισμού. Εκεί είναι η αιτία. Τα βάρβαρα μέτρα είναι το αποτέλεσμα. Δεν είναι η αιτία. Ή αλλιώς, σε μια ελεύθερη επικαιροποιημένη απόδοση των λεγομένων του Μπρεχτ, αν δεν υπάρξει συνολική ρήξη κατά του κεφαλαίου, του καπιταλισμού, των τραπεζιτών και της ιδιοκτησίας, οι διαμαρτυρίες μπορεί να αποδώσουν ίσως μια προσωρινή “νίκη”, αλλά αύριο, νέα χειρότερα μέτρα και περισσότερα δεινά μπορούν να εφαρμοστούν από το ίδιο το καπιταλιστικό σύστημα.

Μπορούμε να αφουγκραστούμε τον Μπρεχτ, σήμερα, λίγα εικοσιτετράωρα πριν την ψήφιση του βάρβαρου “Μεσοπρόθεσμου”, ενόψει μιας ιστορικής στιγμής και ευκαιρίας, στις 28 και 29 Ιουνίου 2011, να βάλουμε τα θεμέλια για την κατάργηση των αιτιών της βαρβαρότητας. Άλλωστε την “ανησυχία” τους την παραδέχονται πλέον δημοσίως αρκετοί από τους εκπροσώπους του συστήματος που γεννά τις αιτίες της βαρβαρότητας, όπως οι Ζαν – Κλοντ Τρισέ και Μπεν Μπερνάκι (πρόεδρος της Αμερικανικής Κεντρικής Τράπεζας) οι οποίοι με δηλώσεις τους στις 22/6/2011, μιλώντας για… “ελληνικό πρόβλημα”(!), έδωσαν έμφαση “στους κινδύνους που θα μπορούσε να δημιουργήσει σε ολόκληρο τον πλανήτη μια ξαφνική χρεοκοπία της χώρας”! Προφανώς όταν τα έλεγαν αυτά, ο νους τους δεν βρισκόταν σε κάποια γραφεία αλλά στις… πλατείες και στους δρόμους της χώρας. Όταν οι παραπάνω, διατυπώνουν τους “φόβους” τους και μιλάνε για “χρεοκοπία”, εννοούν στην πραγματικότητα τον “φόβο” της γενικευμένης εξέγερσης! Μπορούμε να επιβεβαιώσουμε τους… “φόβους” τους; Μπορούμε να ρίξουμε το πρώτο κομμάτι από το ντόμινο;

Άλλωστε, άκρως επίκαιρο είναι και το παρακάτω απόσπασμα από την ίδια ομιλία του Μπρεχτ το 1935:

“…Αυτοί που είναι αντίπαλοι του φασισµού χωρίς να ʽναι αντίπαλοι του καπιταλισµού, αυτοί που παραπονιόνται για τη βαρβαρότητα που αιτία τάχα έχει τη βαρβαρότητα την ίδια, µοιάζουν µε ανθρώπους που θέλουν το µερτικό τους απ τʼ αρνί χωρίς όµως να σφαχτεί το αρνί. Θέλουν να φάνε το κρέας, να µη δουν όµως τα αίµατα. Αυτοί θα ικανοποιηθούν αν ο χασάπης πλύνει τα χέρια του προτού φέρει το κρέας στο τραπέζι. Δεν είναι κατά των σχέσεων ιδιοκτησίας, που προκαλούν τη βαρβαρότητα, παρά µονάχα κατά της βαρβαρότητας, υψώνουν τη φωνή εναντίον της, κι αυτό το κάνουν από χώρες όπου κυριαρχούν οι ίδιες σχέσεις ιδιοκτησίας, όπου όµως οι χασάπηδες πλένουν ακόµα τα χέρια τους προτού φέρουν το κρέας στο τραπέζι…).

Τα παραπάνω αποσπάσματα είναι από την εισήγηση του Μπέρτολτ Μπρεχτ με τίτλο «Πέντε δυσκολίες για να γράψει κανείς την αλήθεια» στο «Συνέδριο για την υπεράσπιση της Κουλτούρας» το 1935 στο Παρίσι.

19 Δεκεμβρίου 2012

Επόμενο Κείμενο

Κρατικός τομέας και ιδιωτικό χρέος στην Ελλάδα του νεοφιλελευθερισμού

Στον καπιταλιστικό τρόπο παραγωγής οι κοινωνικές σχέσεις αρέσκονται στο παίγνιο της παράλλαξης. Οι σχέσεις εκμετάλλευσης στη διαδικασία της παραγωγής μεταμφιέζονται ως σχέσεις μεταξύ ίσων. Το αφεντικό «απλώς» έχει το κεφάλαιο, ο εργαζόμενος την ικανότητα προς εργασία. Ο καθένας παίρνει στο τέλος…

16 Δεκεμβρίου 2012

Διάφορα Κείμενα

Το ναυάγιο της Πύλου και το πρόσωπο του τέρατος | LiFO

ΕΙΝΑΙ ΕΝΑ ΑΠΟ ΤΑ ΜΕΓΑΛΥΤΕΡΑ ΝΑΥΑΓΙΑ σε ελληνικά χωρικά ύδατα μεταπολεμικά. Σύμφωνα με τα τελευταία στοιχεία, 78 είναι οι επιβεβαιωμένοι νεκροί, 104 οι διασωθέντες, εκατοντάδες οι αγνοούμενοι (οι μαρτυρίες αναφέρουν 700-750 επιβαίνοντες, με πολλούς και κυρίως τα γυναικόπαιδα να βρίσκονται στο αμπάρι), που όλοι καταλαβαίνουμε ότι δεν θα βρεθούν ποτέ αφού το σαπιοκάραβο που θα τους μετέφερε από τη Λιβύη στην Ιταλία βούλιαξε στο βαθύτερο σημείο της Μεσογείου, το Φρέαρ των Οινουσσών (5.267 μέτρα).…

16 Ιουνίου 2023

«Ξεσκεπάσατε τον τραμπουκισμό της ΕΚΤ»

«Η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα έχωσε μια κλοτσιά στη μούρη του ΣΥΡΙΖΑ». Η φράση δεν ανήκει σε κάποιον μνημονιακό «πεμπτοφαλαγγίτη», που υπομειδιά σε κάθε δυσκολία της νέας κυβέρνησης, αλλά σε έναν μεγάλο θιασώτη της. Γιατί αυτός που πόνεσε περισσότερο από την κλοτσιά, εξηγεί στην «Εφ.Συν.» ο διάσημος οικονομολόγος Μαρκ Βάισμπροτ, δεν ήταν η Ελλάδα αλλά η ΕΚΤ. Αρκετές κυβερνήσεις της Λατινικής Αμερικής πίνουν νερό στο όνομά του και ζητούν συχνά τη βοήθειά του όταν ο κλοιός των ξένων δανειστών…

07 Φεβρουαρίου 2015