ΕΙΝΑΙ ΕΝΑ ΑΠΟ ΤΑ ΜΕΓΑΛΥΤΕΡΑ ΝΑΥΑΓΙΑ σε ελληνικά χωρικά ύδατα μεταπολεμικά. Σύμφωνα με τα τελευταία στοιχεία, 78 είναι οι επιβεβαιωμένοι νεκροί, 104 οι διασωθέντες, εκατοντάδες οι αγνοούμενοι (οι μαρτυρίες αναφέρουν 700-750 επιβαίνοντες, με πολλούς και κυρίως τα γυναικόπαιδα να βρίσκονται στο αμπάρι), που όλοι καταλαβαίνουμε ότι δεν θα βρεθούν ποτέ αφού το σαπιοκάραβο που θα τους μετέφερε από τη Λιβύη στην Ιταλία βούλιαξε στο βαθύτερο σημείο της Μεσογείου, το Φρέαρ των Οινουσσών (5.267 μέτρα).
Η είδηση, όπως είναι φυσικό, έκανε τον γύρο του κόσμου, επικαιροποιώντας ξανά το προσφυγικό - μεταναστευτικό, ένα ζήτημα «ξεχασμένο» σχεδόν καιρό τώρα, με άλλα, με λιγότερους νεκρούς ναυάγια και τρανταχτές μαρτυρίες (παράνομης) επαναπροώθησης που δημοσίευσαν μέχρι και μέσα όπως οι «New York Times» να καταλαμβάνουν συνήθως –αν και όταν– κάποια μονόστηλα και να είναι περίπου ανύπαρκτα για τα μεγάλα τηλεοπτικά κανάλια.
Συγκλονισμένη, ακούμε, η κοινή γνώμη, τριήμερο εθνικό πένθος κήρυξε η υπηρεσιακή κυβέρνηση – αναρωτιέται κανείς πόσοι στ’ αλήθεια πενθούν σε μια χώρα, οι περισσότεροι πολίτες της οποίας στην καλύτερη αδιαφορούν πια για τέτοιες ειδήσεις και στη χειρότερη εύχονται να θαλασσοπνιγούν οι «λεχρίτες» που απειλούν τις αξίες, τον πολιτισμό, τις γυναίκες, τα παιδιά, τα σκυλιά μας κ.λπ., με τους πιο μετριοπαθείς εξ αυτών να ρίχνουν τις ευθύνες, όπως άλλωστε αρκετοί γνωστοί και μη εξαιρετέοι πολιτικοί και δημοσιογράφοι, στο σκάφος, στους διακινητές, στους Τούρκους, στον Μόμπι Ντικ, στον Φούφουτο, στα ίδια τα θύματα, οπουδήποτε αλλού εκτός από τις ελληνικές αρχές που παραδέχονται ότι είχαν εντοπίσει το μοιραίο πλεούμενο από το απόγευμα της Τρίτης.
Γνώριζαν δηλαδή πολύ καλά τι συνέβαινε, τραβούσαν και φωτογραφίες, όπως άλλωστε γνώριζαν οι Ιταλοί, οι Μαλτέζοι και η Frontex, όλοι τους όμως είχαν παραγγείλει ποπκόρν και παρακολουθούσαν αραχτοί. Άλλες πάλι φωτογραφίες δείχνουν επιβαίνοντες να κουνάνε τα χέρια ζητώντας βοήθεια και όχι να την αρνούνται, όπως ισχυρίζεται το Λιμενικό. Που και έτσι να ήταν, και πάλι υποχρεούνταν να επέμβει, αφού ήταν φανερό ότι το υπερφορτωμένο αλιευτικό δεν ήταν αξιόπλοο και ουδείς επιβάτης διέθετε σωσίβιο.
Μια ματιά στις χαιρέκακες αντιδράσεις πολλών συμπολιτών μας στα σόσιαλ αρκεί για του λόγου το αληθές. Μέχρι και καλή συνάδελφο συντηρητικής εφημερίδας κανιβάλισαν οι ίδιοι οι ακόλουθοί της επειδή τόλμησε να γράψει ότι «η χώρα γίνεται συνώνυμο του κολαστήριου και οι μετανάστες ΔΕΝ θέλουν να φτάσουν εκεί. Η κυβερνητική στρατηγική επετεύχθη, το πλοίο βυθίστηκε». Ακόμα και η κήρυξη τριήμερου εθνικού πένθους εξόργισε πολλούς, όχι γιατί μοιάζει υποκριτική αλλά επειδή οι «λάθρο» δεν αξίζουν τέτοια τιμή. Έχουμε περάσει από την επιδεικτική αδιαφορία της σιωπηλής πλειοψηφίας σε μια κραυγαλέα, μισάνθρωπη εχθρότητα, την έκφραση της οποίας ευνοεί και το πολιτικό κλίμα που έχει διαμορφωθεί.
Στην ίδια ρότα, το κόστος των επιχειρήσεων διάσωσης προσφύγων «μάρανε» τον υπερφιλελεύθερο Ανδρέα Ανδριανόπουλο, για τα ασθενοφόρα που τάχα στερηθήκαμε επειδή έσπευσαν στην Πύλο ανησύχησε η Τατιάνα Στεφανίδου, αλλά τι να λέμε τώρα όταν όλα τα μεγάλα κόμματα συμφωνούν για την αδήριτη αναγκαιότητα του φράχτη στον Έβρο, όταν η ίδια η ΠτΔ που επισκέφθηκε τους διασωθέντες δεν είχε παραλείψει να ποζάρει μπροστά του.
Αλλά είναι αυτοί ακριβώς οι χερσαίοι και θαλάσσιοι «φράχτες» που ευθύνονται γι' αυτά τα ναυάγια, εφόσον κάνουν πολύ δυσκολότερη τη διέλευση από ασφαλέστερες οδούς. Για την οικονομία του λόγου ας δεχτούμε ότι τα τελείως ανοιχτά σύνορα είναι ουτοπία, ούτε καν οι καταλήψεις στέγης δεν είναι εντελώς «χύμα». Τι έχει κάνει, όμως, η Ελλάδα (και κατ’ επέκταση η Ευρώπη) ώστε να διευκολυνθεί η κατάθεση αιτήσεων για παροχή ασύλου στις αρμόδιες υπηρεσίες, όπως ορίζουν όλες οι διεθνείς συνθήκες –κι ας κριθεί μετά ποιοι και ποιες το δικαιούνται–, πόσο έχει αντιμετωπιστεί το πρόβλημα στη ρίζα του, δηλαδή οι αιτίες της προσφυγιάς, για τις οποίες οι ισχυρότερες ευρωπαϊκές χώρες δεν είναι άμοιρες ευθυνών; Τίποτα, προτιμάμε να τους δυσκολεύουμε όσο γίνεται τη ζωή και να ποινικοποιούμε την αλληλεγγύη. Που κι αυτή η τελευταία δεν είναι πάντα ειλικρινής, το δικό μας όμως μέλημα δεν είναι τόσο να ξεχωρίσουμε κάποιους «κακούς» όσο να την εξαφανίσουμε εντελώς από τον χάρτη.
